แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาในโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต ๒

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ ความต้องการจำเป็นและเพื่อเสนอแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาในโรงเรียนขนาดเล็ก สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Methods Research) ประชากร คือ ผู้บริหารและครูผู้สอนในโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ผู้บริหาร จำนวน 66 คน และครูผู้สอน จำนวน 489 คน รวมทั้งสิ้น 555 คน กลุ่มตัวอย่างในการวิจัยเชิงปริมาณ ได้แก่ ผู้บริหารและครูผู้สอนในโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 จำนวน 226 คน ซึ่งได้มาจากการสุ่มแบบแบ่งชั้นอย่างเป็นสัดส่วน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเชิงปริมาณ ได้แก่ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์ สถิติที่ใช้วิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ยส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าดัชนีความต้องการจำเป็น (PNI modified) ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้การสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้างกับผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน และวิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1. สภาพปัจจุบันของภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยอยู่ระดับมาก สภาพที่พึงประสงค์ของภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา โดยภาพรวมมีค่าเฉลี่ยที่สุดเมื่อพิจารณาเป็นรายด้านความต้องการจำเป็นสูงสุดของภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม คือ การคิดสร้างสรรค์ รองลงมา คือ การสร้างเครือข่าย การมีวิสัยทัศน์เชิงนวัตกรรมและการเปลี่ยนแปลง การบริหารความเสี่ยง การสร้างบรรยากาศแห่งองค์กรนวัตกรรม และการทำงานเป็นทีมและมีส่วนร่วม ตามลำดับ 2. แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาในโรงเรียนขนาดเล็ก พบว่า การคิดสร้างสรรค์ ส่งเสริมการคิดนอกกรอบ สนับสนุนนวัตกรรม สร้างบรรยากาศองค์กรที่เอื้อต่อการเรียนรู้ ต่อยอดองค์ความรู้เดิม และพัฒนาศักยภาพบุคลากรอย่างต่อเนื่อง การสร้างเครือข่าย ส่งเสริมการทำงานเป็นทีมผ่าน PLC และการมีส่วนร่วมของบุคลากร ควบคู่กับการกำหนดบทบาทหน้าที่ที่ชัดเจน การติดตามประเมินผล สร้างเครือข่ายความร่วมมือกับหน่วยงานภายนอกและชุมชน ใช้เทคโนโลยีในการสื่อสาร แลกเปลี่ยนเรียนรู้ และต่อยอดองค์ความรู้เพื่อพัฒนาการศึกษา การมีวิสัยทัศน์เชิงนวัตกรรมและการเปลี่ยนแปลง วิเคราะห์บริบทและแนวโน้มการเปลี่ยนแปลง เพื่อนำไปสู่การกำหนดวิสัยทัศน์และแผนกลยุทธ์ที่ชัดเจน พร้อมสื่อสารให้บุคลากรมีความเข้าใจและมีส่วนร่วมในการพัฒนา การบริหารความเสี่ยง ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของบุคลากรในการกำหนดเป้าหมายและการตัดสินใจ ผ่านการทำงานแบบ PLC และการบริหารแบบมีส่วนร่วม เพื่อสร้างความเป็นเจ้าของร่วมและความไว้วางใจในองค์กร การสร้างบรรยากาศแห่งองค์กรนวัตกรรม ส่งเสริมการมีส่วนร่วม ใช้เทคโนโลยีสนับสนุนการตัดสินใจ และพัฒนาทักษะการคิดเชิงวิเคราะห์เพื่อบริหารความเสี่ยงอย่างมีประสิทธิภาพและยืดหยุ่น การทำงานเป็นทีมและมีส่วนร่วม กำหนดวิสัยทัศน์และแผนพัฒนาองค์กรด้านนวัตกรรมอย่างชัดเจน พร้อมสื่อสารให้บุคลากรเข้าใจร่วมกัน และสนับสนุนการทดลองแนวคิดใหม่ การพัฒนานวัตกรรม และการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ผ่าน PLC

อาจารย์ที่ปรึกษา

ดาวน์โหลดเอกสาร